Recesja dziąseł – kompleksowy przewodnik po przyczynach, objawach i leczeniu

Co to jest recesja dziąseł?

Recesja dziąseł to proces chorobowy. Nazywa się ją także zanikiem dziąseł. Polega na stopniowym cofaniu się tkanki dziąsłowej. Odsłania to część korzenia zęba. Problem ten nasila się z wiekiem pacjenta. Dotyczy około 50% osób do 64 lat. Recesja może wystąpić u osób w każdym wieku. Może dotyczyć jednego lub wielu zębów.

Cofanie się dziąseł to nie tylko problem estetyczny. Jest to również poważna kwestia zdrowotna. Odsłonięte korzenie łatwo zbierają bakterie. Zwiększa to ryzyko próchnicy korzenia. Może także prowadzić do utraty zęba.

Jakie są przyczyny cofania się dziąseł?

Recesje dziąsłowe mają różne przyczyny. Mogą wynikać z uwarunkowań anatomicznych. Cienki biotyp dziąseł zwiększa ryzyko. Występuje u 25% ludzi. Recesja może być też spowodowana czynnikami patologicznymi.

Główną przyczyną jest płytka nazębna. Bakterie w płytce uwalniają toksyny. Te toksyny uszkadzają tkanki dziąseł. Zwiększone ryzyko występuje przy gorszej higienie jamy ustnej. Recesja może być też skutkiem zapalenia dziąseł. Choć recesja to inny problem niż zapalenie.

Inne przyczyny obejmują:

• Abrazja zbyt mocnego szczotkowania zębów.
• Małe urazy w jamie ustnej.
• Nieprawidłowe ustawienie zębów w łuku.
• Niektóre leki.
• Osłabiony układ odpornościowy.
• Choroby ogólnoustrojowe, jak cukrzyca.
• Palenie papierosów.
• Stres.
• Zmiany hormonalne, na przykład w ciąży.

Czasami recesja dziąseł pojawia się po urazie. W miejscu odsłoniętych korzeni namnażają się bakterie. To pogarsza stan dziąseł.

Objawy recesji dziąseł – na co zwrócić uwagę?

Recesja dziąseł rozwija się powoli. Często pacjenci zauważają ją późno. Cofnięte dziąsła widać najczęściej od strony wargowej. Widać je także od strony policzkowej zębów. Objawy obejmują:

• Zwiększona wrażliwość zębów.
• Odsłonięcie korzeni zębów.
• Krwawienie podczas szczotkowania zębów.
• Ból związany z odsłonięciem korzeni. Ten ból może być przewlekły. Może występować codziennie.
• Wrażliwość na dotyk w okolicy dziąseł.
• Nieświeży oddech.

Nadwrażliwość zębów to częsty objaw. Przejawia się ostrym bólem. Ból pojawia się przy kontakcie z zimnym lub gorącym. Może go wywołać także słodkie lub kwaśne jedzenie. Ignorowanie objawów prowadzi do poważnych problemów.

Leczenie recesji dziąseł – metody i technologie

Leczenie recesji dziąseł zależy od jej zaawansowania. Stomatolog ocenia stan dziąseł. Może zalecić różne metody leczenia. Leczenie zawsze zaczyna się od usunięcia przyczyny. Często konieczne jest usunięcie kamienia nazębnego. Wykonuje się skaling i piaskowanie.

W bardziej zaawansowanych przypadkach stosuje się metody chirurgiczne. Zabieg polega na chirurgicznym pokryciu odsłoniętej części korzenia. Stosuje się różne techniki operacyjne. Można użyć autogennej podnabłonkowej tkanki łącznej. Inną opcją jest allogenny materiał z powięzi szerokiej uda. Czasem wykonuje się przeszczep dziąsła. Możliwy jest także zabieg sterowanej regeneracji.

Leczenie może obejmować kiretaż. To oczyszczanie kieszonek dziąsłowych. W niektórych przypadkach stosuje się kwas hialuronowy. Może on wspomagać regenerację tkanki.

Cofanie się dziąseł jest zaburzeniem nie tylko estetycznym.

Leczenie ma na celu odbudowę utraconej tkanki dziąseł. Zapobiega to dalszemu postępowi choroby. Chroni odsłonięte korzenie zębów.

Czy domowe sposoby pomagają na cofające się dziąsła?

Domowe metody mogą wspomagać leczenie. Nie zastąpią jednak wizyty u stomatologa. Mogą przynieść ulgę w objawach. Mogą też wspierać regenerację tkanki.

Niektóre naturalne substancje mają korzystne właściwości:

• Aloes: Ma właściwości regenerujące i naprawcze. Wymieszaj żel aloesowy z wodą. Płucz usta przez 3 minuty codziennie.
• Oleje: Olej kokosowy, sezamowy lub z pestek dyni. Płucz usta olejem każdego ranka na czczo. Weź pół łyżki oleju do buzi. Płucz dokładnie zęby, dziąsła i język. Rób to przez około 20 minut.
• Eukaliptus: Olejek z eukaliptusa ma działanie bakteriobójcze. Działa także przeciwzapalnie. Zmniejsza obrzęk dziąseł. Dodaj 2 krople olejku do ¼ szklanki wody. Zanurz szczoteczkę w mieszance. Delikatnie masuj nią dziąsła.
• Rumianek: Ma działanie dezynfekujące i kojące. Płukanie jamy ustnej herbatą rumiankową jest pomocne.
• Słona woda: Roztwór soli działa antyseptycznie. Stosuj jako płyn do płukania jamy ustnej.

Pamiętaj, że domowe sposoby to uzupełnienie leczenia. Zawsze konsultuj metody ze stomatologiem.

Jak zapobiegać recesji dziąseł?

Zapobieganie recesji dziąseł jest kluczowe. Można zmniejszyć ryzyko jej wystąpienia. Ważna jest codzienna, odpowiednia higiena jamy ustnej. Regularne wizyty u dentysty są niezbędne. Wykonuj co pół roku przeglądy stomatologiczne.

Stosuj się do poniższych zaleceń:

• Regularnie szczotkuj zęby. Czyść je co najmniej dwa razy dziennie.
• Używaj miękkiej i delikatnej szczoteczki do zębów. Unikaj zbyt mocnego szczotkowania. Delikatnie oczyszczaj zęby i dziąsła.
• Używaj pasty do zębów przeznaczonej do wrażliwych zębów. Możesz wybrać pastę z fluorem.
• Nitkuj zęby codziennie. Usuwa to płytkę nazębną między zębami.
• Regularnie korzystaj z profesjonalnych zabiegów higienizacyjnych. Obejmuje to usuwanie kamienia nazębnego.
• Unikaj używania produktów tytoniowych. Palenie papierosów szkodzi dziąsłom.
• Zadbaj o ogólny stan zdrowia. Kontroluj choroby przewlekłe, jak cukrzyca.

Właściwa pielęgnacja jamy ustnej jest podstawą. Pomaga utrzymać zdrowe dziąsła. Zdrowie dziąseł jest kluczowe dla całej jamy ustnej.

Cofające się dziąsła to złożony problem, któremu jednak można zapobiegać.

Wzmocnienie zębów i dziąseł jest ważne. Stosuj odpowiednie techniki szczotkowania. Zapytaj swojego stomatologa o prawidłowe czyszczenie zębów. Wybierz odpowiednią szczoteczkę. Pamiętaj o płukankach jamy ustnej.

Procent osób z recesją dziąseł do 64. roku życia oraz procent ludzi z cienkim biotypem dziąseł.

Bibliografia:

• Derejczyk T, Stefanik N: Recesje dziąsłowe - etiopatogeneza, profilaktyka i leczenie. Stomatologia po Dyplomie. 09/2016.
• Drożdzik A: Jak postąpić w przypadku recesji dziąsłowych? Magazyn Stomatologiczny 3/2108.
• Górska R., Konopka T., Periodontologia współczesna, wyd. 1. Wydawnictwo MTP, Warszawa 2013.